hoe zorg ik dat mijn slaapmat niet vervormt tijdens opslag
Hoe voorkom je vervorming van je slaapmat tijdens opslag?
De beste manier om vervorming te voorkomen, is door je slaapmat volledig uitgerold en plat op te slaan of — bij schuimmatten — losjes opgerold zonder strakke riemen eromheen. Bewaar de mat op een droge, koele plek uit direct zonlicht, want warmte en vocht zijn de grootste vijanden van het materiaal.
Waarom vervormt een slaapmat eigenlijk?
Een slaapmat kan op verschillende manieren vervormd raken:
- Blijvende vouwen of kreukels door langdurig strak oprollen of samenpersen.
- Deuken of indrukken door opslag onder zware voorwerpen.
- Zwellen of delamineren bij zelfopblazende matten door vocht dat in het schuim trekt.
- Uitgerekte naden bij opblaasbare matten als ze onder spanning bewaard worden.
Het materiaaltype bepaalt sterk hoe gevoelig de mat is voor vervorming.
Opslag per type slaapmat
1. Gesloten cel schuimmat (EVA-foam, zoals een Thermarest Z-Lite)
Deze matten zijn het minst gevoelig voor vervorming. Ze worden doorgaans gevouwen of opgerold geleverd. Tips:
- Bewaar de mat uitgevouwen of losjes opgerold, niet strak samengebonden.
- Leg hem plat onder een bed of op een plank, maximaal 5 cm dik gestapeld met andere lichte spullen erop.
- Vermijd opslag in een warme berging of auto in de zomer; bij temperaturen boven 40°C kan EVA permanent vervormen.
2. Open cel zelfopblazende mat (bijv. Thermarest ProLite, Exped SynMat)
Dit type is het meest kwetsbaar:
- Bewaar de mat volledig opgerold met het ventiel open. Zo kan het schuim in rust terugveren en lucht vrij circuleren, wat schimmel voorkomt.
- Gebruik geen compressiezak voor langdurige opslag. Bewaar de mat in de meegeleverde stoffen opbergzak of gewoon los.
- Rol hem niet strakker dan nodig. Een strakke rol van maanden zorgt dat het open-cel schuim zijn veerkracht verliest, waardoor de mat tot 20–30% dunner blijft dan de opgegeven dikte (bijv. 3,8 cm in plaats van de beloofde 5 cm).
- Opslagtemperatuur: ideaal tussen 10 en 20°C.
3. Opblaasbare mat (bijv. Sea to Summit Ether Light, Nemo Tensor)
- Bewaar de mat volledig leeggelaten met het ventiel open.
- Rol hem losjes op, of bewaar hem plat in een grote zak.
- Voorkom scherpe vouwen op dezelfde plek, want het materiaal (nylon of TPU) kan op den duur op die plek beschadigen of een kleine lek ontwikkelen.
- Bewaar de mat niet opgeblazen als je hem maandenlang niet gebruikt: de naden en het materiaal staan dan onder spanning.
Praktische opslagtips voor thuis
- Onder het bed: ideale plek voor zelfopblazende matten. Uitgerold, plat, donker en op kamertemperatuur.
- Aan de muur hangen: veel kampeerders hangen hun mat verticaal aan een haak. Dit is prima, zolang het gewicht niet op één enkel punt rust.
- Opslagmand of -zak: gebruik een grote stoffen tas (geen plastic, want dat houdt vocht vast) voor opblaasbare matten.
- Vermijd: garages met grote temperatuurschommelingen, vochtige kelders en opslag direct naast verwarmingsketels of radiatoren.
Controleer je mat voor elk seizoen
Rol de mat eenmalig volledig uit en laat hem een nacht liggen voordat je gaat kamperen. Zelfopblazende matten hebben soms 2 tot 4 uur nodig om volledig op te veren na lange opslag. Een mat die na een nacht nog steeds plekken heeft die niet opveren, heeft zijn veerkracht verloren — dat is dan geen opslag-probleem meer, maar een teken van slijtage.
Conclusie
Korte samenvatting van de gouden regels:
| Type mat | Bewaren als | Ventiel | Verpakking |
|---|---|---|---|
| EVA schuimmat | Plat of losjes opgerold | N.v.t. | Los of stoffen zak |
| Zelfopblazend | Losjes opgerold | Open | Stoffen zak |
| Opblaasbaar | Losjes opgerold of plat | Open | Stoffen zak |
Met een beetje aandacht voor de opslag gaat een goede slaapmat gemakkelijk 10 tot 15 jaar mee.